Waar hebben we het eigenlijk over?
Werd de overslag van, los gestorte, granen, zaden, bonen en derivaten tot in de jaren ’10 van de vorige eeuw vooral gedaan met spierkracht (ellebogenstoom) door zakkendragers werd die taak meer en meer overgenomen door mechanisch aangedreven losinstallaties.
(Foto: Zakkendragers in Antwerpen begin vorige eeuw)
In meerdere havens in Europa zouden in hoog tempo graanelevatoren of graanzuigers de overslagcapaciteit tot grote hoogten opstuwen. Een graanelevator is feitelijk weinig meer dan een, enorme, drijvende, stofzuiger die de lading verplaatst van schip naar schip. Tijdens de overslag wordt de lading (het goed) gewogen waardoor de ontvanger exact krijgt wat deze heeft besteld en de elevator eigenaar exact weet wat ze in rekening moet brengen voor haar inzet.
(Foto: Weegkamer van een graanzuiger. Weger is Willem Teeuw s.r)
Krachtbron voor de 1 e generatie elevatoren was een stoommachine met stoomketel. In de meeste gevallen gestookt met steenkool of steenkoolbriketten. Snel aangevuld met hulpmotoren op benzine die voor de stroomvoorziening zorgden of diverse pompen bediende. Vanaf de jaren ’30 werden meer en meer elevatoren (om)gebouwd van stoom aangedreven naar diesel aangedreven.
(Foto: Machinekamer GEM 15 jaren 70)
Onderdeks aan te treffen, naast machinekamer en ketelruim een bemanningsverblijf en de schipperswoning en enkele opslagruimten. In het ketelruim de bunkers waarin tot 60 ton kolen werd opgeslagen.
In de vier ballasttanks 28 ton water als reserveketelwater en te gebruiken om de elevator zoveel mogelijk rechtop te houden.
Als bemanning; een elevatorbaas, een 1 e en 2 e machinist, een stoker, een weger, een schipper en enkele ‘tremmers’ (werken aan de zuigbuizen in het ruim)
